De psalmist:"Jij bent totaal wonderlijk gewrocht (gemaakt)!"
D1. Tenslotte, deze gehele structuur van onderling samenhangende persoonsaspecten en gedragsaspecten, wordt gestuurd door de persoonlijkheid, bestaande uit een bovengestelde structuur van geweten, wil, en hart. Deze drie superieure elementen zijn ook onderling afhankelijk en hebben ook hun innerlijke en uiterlijke kanten, namelijk:
|
geweten |
wil |
hart |
|
|
|
|
|
'talk' |
'gewilligheid' |
'walk' |
|
heiliging |
ambitie |
wijsheid |
|
gevoel voor morele balans |
volitie |
persoonlijkheid/ ego |
|
|
|
|
hart |
het koesteren van persoonlijke morele principes |
persoonlijke volitie; het bewustzijn dat men een eigen wil bezit |
de eigenlijke 'ego'; de bronnen van het leven; zetel van wijsheid en taal(gebruik) |
|
|
|
|
het nastreven van persoonlijke morele doelen |
de persoonlijke richting, c.q. uitoefening van je wil; persoonlijke wilsdoelen; actieve ambities |
"Ik-heid"/ persoonlijkheid; hoogste identificaties (mensen vereenzelvigen zich met hun meest gekoesterde geloven/ ideologieën/ idolen) |
|
|
|
|
|
wil |
de geschiktheid van het geweten om door de wil op een introverte of reflectieve manier beheerst te worden in het overdenken van je morele eigenschappen |
de will als pure 'essentie' |
de capaciteit om je will reflectief te beheersen in persoonlijke overdenking van je ambities |
|
|
|
|
de geschiktheid van het geweten om door de wil uitwendig gestuurd te worden in het doen overeenstemmen van al je aspecten met je moraal/ morele eisen |
de wil om iets te willen; de capaciteit om te handelen |
de capaciteit om de richting van je ambities te beheersen |
|
|
|
|
|
geweten |
het geweten 'an sich' |
de wil om gewetensvol te zijn |
het bewustzijn van algemene moraliteit in de verschillende aspecten van de onderliggende structuur |
|
|
|
|
het geweten als uitdrukking van en verbinding met het algemene leven in de diverse aspecten van de onderliggende structuur |
de wil om gewetensvol te handelen |
het vormen & leren van morele principes in de verschillende aspecten van de onderliggende structuur |
|
D2. De drie hoofdaspecten van het hart kunnen vergeleken worden met het id, de ego en superego van Freud; of het kind, de volwassene en de ouder persoonszijden (met hun innerlijke en uiterlijke kanten) volgens Eric Bernstein. Hetzelfde geldt voor het hart, de wil en het geweten. Men zou deze begrippen kunnen vervangen met die van Freud en zo tot een dieper inzicht komen van zijn generalisaties. Hoewel deze begrippen nog veel gevonden worden in de polulaire literatuur, spelen ze nauwelijks nog een rol in de moderne psychologie en psychiatrie. Ik vrees dat moderne wetenschappers de baby met het badwater hebben weggesmeten.
UITWEIDINGEN
|
Heiliging
|
Het proces waarbij het geweten gevoelig wordt gemaakt en het hart veranderd wordt. Het tegenovergestelde is een dichtgeschroeid geweten.
|
|
'Talk'
|
De uitingen van je geweten.
|
|
'Walk'
|
Het consequente handelen van het geweten, zichtbaar gemaakt in je leven. (Verg.: 'Your talk talks and your walk talks, but your walk talks louder than your talk talks').
|
|
Morele Balans
|
Zelfs hoewel de Bijbel zegt dat de wijze zijn hart aan de rechterzijde draagt, behoren wij idealiter een morele balans na te streven; aangezien er ook geschreven staat dat men noch ter rechter-, noch ter linkerhand moet afwijken. Op een recht pad te bewandelen moet men instaat zijn om het geweten in balans te houden.
|
|
Het Geweten
|
Een goede definitie van het geweten is 'het morele bewustzijn over iets met jezelf'. Het probleem is, echter helaas, dat wij de neiging hebben om ons geweten onmondig en onwetend te houden, met het resultaat dat we onbewust zijn van onze negatieve hebbelijkheden.
|
|
De Wil
|
De wil zou ook wel de kracht genoemd kunnen worden om een aspect van je wezen te sturen of uit te werken naar realisatie, de wil zelf incluis.
|
|
Het Hart
|
Je hart is het epicentrum van je wezen. Afhankelijk van hoe je het vertaalt, zegt de Bijbel dat de 'uitgangen van het leven voortkomen uit het (bewaren van je) hart'.
|
|
Persoonlijkheid/Ego
|
Misschien zou de ego/persoonlijkheid dat set van karakteristieken genoemd kunnen worden dat een individu uniek maakt.
|
D3. Het echte epicentrum van een persoon, of de werkelijke 'ego', wordt verondersteld de eigenlijke essentie van een mens te zijn. Het is ook niet te doorgronden en het moeilijkst van alle elementen te benoemen. Misschien wordt het op zijn best vergelijken met een prisma; het spectrum, dan, bestaat uit alle aspecten: om een allegorie van Dooyeweerd te bezigen.
E. Evenals de 32 aspecten van de antropologische structuur, zo ook bezitten de 18 aspecten van de persoonlijkheid ieder zijn eigen plaats in het bestaan. Zoals voorheen gezegd, men moet niet bijvoorbeeld waarneming reduceren tot het fysieke niveau. En zoals bij de vier basiselementen, zo ook hier groeit iemands persoonlijkheid uit de interactie tussen zijn/haar geweten, wil en hart.
F. Het geweten is vaak in conflict met het hart, met de wil in het midden; zoals in het geval van een verslaving gezien kan worden.
De apostel Paulus: "Laat niemand zichzelf bedriegen, indien iemand wijs meent te zijn in deze tijd, laat hem een dwaas worden; opdat hij wijs worde (1 Kor. 3:18)!"
christologie | bijbel | profetie | apologetiek | theologie | diversen
top
|